Spolno prenosive bolesti prenose se seksualnim kontaktom i možete oboljeti svaki put kada imate nezaštićen seksualni kontakt, sa partnerom koji je već inficiran. Moguće je biti zaražen od osobe koja izgleda savršeno zdravo, uredno, poznato

Spolno prenosive bolesti prenose se seksualnim kontaktom i možete oboljeti svaki put kada imate nezaštićen seksualni kontakt, sa partnerom koji je već inficiran.

Organizmi koji uzrokuju seksualno prenosive bolesti mogu preći sa osobe na osobu putem krvi, sjemena ili vaginalne tečnosti.

Moguće je biti zaražen od osobe koja izgleda savršeno zdravo, uredno, poznato – ljudi koji čak i ne moraju znati da imaju seksualno prenosivu bolest. To je zato što mnoga od ovih oboljenja ne daju nikakve simptome, barem u prvo vrijeme.

Simptomi

Simptomi su zavisni od uzročnika oboljenja, a njihovo pojavljivanje podijeljeno je na akutne (one koji se javljaju brzo) i hronične.

Prvi znaci infekcije:

- Mogu proći neopaženo
- Upala sluzokože, pojava rana sa ili bez bola na genitalnoj, oralnoj ili rektalnoj regiji
- Bolno uriniranje, praćeno osjećajem pečenja
- Iscjedak iz uretre ili vaginalni
- Neuobičajeno vaginalno krvarenje
- Groznica ili drugi gripi slicni simptomi
- Bradavičasti izraštaji na genitalnim organima


Kasniji znaci - mjesecima ili godinama kasnije:

1. Crvenilo, osip ili ranice bilo gdje na tijelu

2. Uporna genitalna upala (koja na terapiju ne reaguje)

3. Bol pri odnosu

4. Bol u testisima, crvenilo, otok

5. Bol u maloj karlici

6. Neplodnost

7. Neurološki i kardiovaskularni problemi

8. Karcinomi

Uzročnici:

Više od 30 virusa, bakterija i parazita uzrokuju seksualno prenosive bolesti. Većina ovih organizama zavise samo od prenošenja seksualnim kontaktom. Drugim riječima, ako imate neku od ovih infekcija jedini put prenosa jeste bio seksualni.

Mikrobi su:

1. Bakterija koja uzrokuje gonoreju (triper ili kapavac) - Neisseria gonorrhea

2. Bakterija koja izaziva sifilis - Treponema pallidum

3. Bakterije koje izazivaju uretritis, cervicitis - Chlamydia trachomatis, Ureaplasma urealliticum

4. Jednoćelijski organizmi koji izazivaju uretritis, vaginitis i bol u karlici - Trichomonas vaginalis. Manifestuju se kod žena vrlo neprijatnim mirisom.

5. Virusi koji uzrokuju cervikalni i analni karcinom-human papiloma virus(HPV), tipovi 16,18,31,33,45,52,58.

6. Virusi koji izazivaju genitalni herpes-herpes simplex virus češće tip 2, ali i tip 1

Seksualna aktivnost omogućava širenje i drugih oboljenja iako je njih moguće dobiti i na druge načine: Ebstein Barr (mononukleoza), hepatitis A, hepatitis B, hepatitis C, HIV.

Faktori rizika

Čak i kod vjernih i posvećenih partnera može se desiti seksualno prenosiva bolest. Moguće je biti zaražen herpesom, a da to osoba nikada ne sazna (da bude samo prenosnik). Vremenom će infekciju prenijeti svom partneru.

Mnogo je češći prenos ovih oboljenja kod osoba koje mijenjaju partnere.

Generalni rizik jeste:

-Početak seksualne aktivnosti u ranom adolescentnom dobu. Adolescenti se najčešće brinu poslije, a ne prije odnosa. Polovina ovih oboljenja dijagnostikuje se kod osoba od 15 do 24 godine!

-Visoko rizičan odnos je nezaštičen odnos sa osobom koja već ima neko seksualno prenosivo oboljenje. Zastrašujući su procenti prenosa oboljenja i kreću se u prosjeku oko 70-80% od jednog odnosa. Oralni odnos je manje rizičan, ali i dalje rizičan!

-Već postojanje jedne seksualno prenosive bolesti nosi rizik od lakšeg dobijanja drugog oboljenja(npr. HIV-a ili HPV-a)

-Imanje većeg broja partnera, ne samo istovremeno već i tokom vremena

-Biti žensko. U svim godinama žene će češće imati neku od komplikacija infekcija, kao sto su neplodnost, karcinomi. Kod mladih djevojaka grlić materice čine ćelije koje se stalno mijenjaju. Ove nestabilne ćelije čine grlić ranjivim i osetljivim na viruse i bakterije.

Komplikacije

Brza terapija može spriječiti komplikacije. Na žalost simptomi mogu biti primjećeni poslije mnogo vremena.

Upala zglobova, upala oka, upala karlice, neplodnost, karcinom grlića materice, drugi karcinomi uključujući limfome uzrokovane HIV virusom, bolesti srca, poremećaj pamćenja, ostećenje ploda.

Terapija

Antibiotici mogu izliječiti mnoge seksualno prenosive bolesti uključujući: gonoreju, sifilis, klamidije i trihomonas. Terapija mora biti sprovedena u potpunosti i u punoj dozi, bez obzira na prestanak tegoba!

Većina seksualno prenosivih virusnih infekcija nisu izlječive! Za HBV i HPV postoje vakcine.

Svako saznanje da imate neku od seksualno prenosivih bolesti jeste trauma. Možete osjetiti iznevjerenost ili sramotu. Najgore je što neka od ovih oboljenja mogu odlučivati o vašem zivotu, čak i sa najboljom terapijom. Ispred ovoga postoje potencijalni gubitci - gubitak povjerenja, planova da imate djecu, užitaka u svojoj seksualnosti.

Sigurniji seks može prevenirati mnoge infekcije. Seks je biološka potreba i ujedno mogućnost mnogim mikroorganizmima da se šire i množe. Sve što možete uraditi jeste da im to otežate!